Kamu Diplomasisi Aracı Olarak Medya: TRT World Örneği - Hediyetullah Aydeniz (Erciyes iletişim Dergisi, 2019)
Soğuk Savaş dönemi kavramı olan kamu diplomasisi, uluslararası ilişkilerin bir faaliyet alanı ve iletişim süreç yönetimi olarak tanımlanmaktadır. Bir hükümetin ulusal amaçlarının ve güncel politikalarının olduğu kadar ulusunun fikir ve ideallerinin, kuruluşlarının ve kültürünün muhatap ülkelerin halkınca anlaşılması amacıyla bilgilendirilmesi ve o halkların ulusal menfaat çerçevesinde dış politikalara dâhil edilmesi amacıyla gerçekleştirilen iletişim sürecidir. Medya bu iletişim sürecinin yönetilmesindeki en önemli araçlardan birisidir. Hızlı, kolay ve etkin bir şekilde muhataplara ulaşabilme kabiliyeti bakımından medya, kamu diplomasisi aracı olarak kullanılmaktadır. Ayrıca internetin yaygınlaşması ve sektörel işleyiş bakımından medyanın bundan yararlanmasıyla medya türleri arasında dâhil edilen “yeni medya”, basılı, işitsel ve görsel medyayı kapsayan geleneksel medyanın işleyişi açısından da kamu diplomasisi ile ilgili çalışma ve tartışmalar noktasında önemli bir role ve etkiye sahip olmuştur. Bu çalışmada 2015 yılında yayına başlayan ve TRT’nin İngilizce olarak dünyaya yayın yapan ilk kanalı olan TRT World, yeni medya da dikkate alınarak, bir yöntem olarak da kabul edilen tarihsel sosyolojik yaklaşımdan yararlanılarak Türkiye’nin kamu diplomasisi faaliyetleri kapsamında ele alınmaktadır. Kamu Diplomasisi Koordinatörlüğü’nün çalışmalarından hareketle tespit edilmeye çalışılan Türkiye’nin kamu diplomasisi stratejisi ve bunun bir parçası olarak değerlendirilen TRT World, nitel yöntemlerden birisi olan vaka incelemesi/durum çalışması (case study) çerçevesinde ele alınmıştır. Bu çerçevede çoklu veri kaynaklarından ve veri toplama tekniklerinden yararlanılarak (istatistikler, yarı yapılandırılmış görüşme, dökümün incelemeleri, röportajlar, vb.) TRT World’un “kuruluş süreci, amaç ve hedefleri, bütçesi, organizasyonel yapısı, personel politikası, hedef kitlesi, konumlandırılması, haber stratejisi, TV programları, resmi web sayfası ve sosyal medya hesapları” incelenmiştir. Sonuç olarak TRT World’un dünyaya İngilizce yayın yaparak Türkiye’nin kamu diplomasisi stratejisinin unsurlarından birisi olduğu ve Türkiye’nin uluslararası yayıncılık çabalarının tamamlayıcı bir aktörü olduğu sonucuna varılmıştır.